ایران و آزمون فشار حداکثری، آیا محاصره اقتصادی ترامپ شکست می‌خورد؟

به گزارش آذربایجان آنلاین، اظهارات اخیر ترامپ درباره احتمال فلج شدن زیرساخت‌های اقتصادی ایران در صورت تشدید محاصره دریایی، بیش از هر چیز یادآور سیاست فشار حداکثری است؛ سیاستی که واشنگتن سال‌ها روی آن سرمایه‌گذاری کرد اما نتوانست اهداف نهایی خود را محقق کند. اکنون نیز به نظر می‌رسد بخشی از محافل آمریکایی نسبت به میزان اثرگذاری این فشارها تردید دارند.

گرگوری برو، کارشناس اندیشکده گروه اوراسیا، در همین رابطه گفته است: «فکر نمی‌کنم آسیب بزرگی به زیرساخت‌های آنها وارد شود. آنها می‌دانند چگونه در چنین فشارهایی زنده بمانند؛ قبلاً این کار را انجام داده‌اند.» این اظهارات نشان می‌دهد حتی برخی تحلیلگران غربی نیز معتقدند ایران طی حدود ۱۵ سال تحریم، سازوکارهای بقا و دور زدن محدودیت‌ها را تقویت کرده است.

بر اساس گزارش واشنگتن‌پست و ارزیابی ارائه‌شده به کاخ سفید، ایران احتمالاً می‌تواند دست‌کم سه تا چهار ماه در برابر فشار شدید ناشی از محاصره بنادر و محدودیت‌های دریایی مقاومت کند. یک مقام آمریکایی آگاه از این ارزیابی گفته است این مسئله نشان می‌دهد «اهرم فشار واشنگتن علیه تهران همچنان محدود است.»

اهمیت این ارزیابی در آنجاست که آمریکا همزمان با فشار اقتصادی، با محدودیت‌های سیاسی نیز روبه‌رو است. ادامه تنش و درگیری در منطقه، هم هزینه‌های اقتصادی برای واشنگتن ایجاد کرده و هم در داخل آمریکا با حمایت کامل افکار عمومی مواجه نیست. به همین دلیل، کاخ سفید نمی‌تواند صرفاً بر ابزار فشار نظامی و اقتصادی تکیه کند.

در سوی مقابل، ایران طی سال‌های اخیر تلاش کرده صادرات نفت خود را با روش‌های مختلف حفظ کند. به گفته منابع آمریکایی، تهران همچنان قادر است بخشی از نفت ذخیره‌شده خود در دریا را در بازار آسیا به فروش برساند؛ موضوعی که می‌تواند سرعت اثرگذاری تحریم‌ها را کاهش دهد و زمان بیشتری در اختیار تهران قرار دهد.

به نظر می‌رسد تجربه طولانی ایران در مواجهه با تحریم‌ها، معادلات فشار اقتصادی را پیچیده‌تر از گذشته کرده است. اگرچه تشدید محاصره دریایی می‌تواند فشار قابل توجهی بر اقتصاد ایران وارد کند، اما ارزیابی نهادهای آمریکایی نشان می‌دهد واشنگتن نیز به‌خوبی می‌داند که فشار حداکثری لزوماً به معنای تسلیم سریع تهران نخواهد بود.