شهابی‌نیا: از هگمتانه تا باباطاهر یک رینگ کامل گردشگری ساخته‌ایم؛ مشکل اصلی ترافیک همدان «بی‌نظمی» است نه گره کور

به گزارش آذربایجان آنلاین، سعید شهابی‌نیا در گفت‌وگوی اختصاصی درباره آثار ملموس ثبت جهانی هگمتانه برای شهروندان و گردشگران اظهار کرد: یکی از اقدامات مهم این دوره شورای شهر و شهرداری، همکاری گسترده با میراث فرهنگی برای تحقق ثبت جهانی هگمتانه بود.

وی افزود: شهرداری در این مسیر اقدامات متعددی انجام داد که البته بخشی از آنها جزو وظایف ذاتی مدیریت شهری بود، اما در کنار آن حمایت و همکاری قابل توجهی نیز با مجموعه میراث فرهنگی صورت گرفت.

عضو شورای شهر همدان یکی از مهم‌ترین اقدامات انجام‌شده را توسعه پیاده‌راه‌های تاریخی شهر دانست و گفت: میدان امام، خیابان اکباتان و خیابان بوعلی از جمله محورهایی هستند که با اجرای پیاده‌راه‌سازی، شرایط مناسبی برای حضور و حرکت گردشگران در بافت تاریخی شهر فراهم کرده‌اند.

شهابی‌نیا با اشاره به طراحی «گذر فرهنگی» در همدان افزود: این گذر در محدوده بلوار علویان و محله‌ای که با نام‌های آقاجانی‌بیگ و آخوند همدانی شناخته می‌شود شکل گرفته؛ منطقه‌ای که تعدادی از خانه‌های قدیمی شهر در آن قرار دارد و در گذشته نیز بسیاری از چهره‌های مشهور و اصیل همدان در آن سکونت داشته‌اند.

وی ادامه داد: هدف این بوده که گردشگر بتواند یک مسیر مشخص و پیوسته را در دل بافت تاریخی همدان طی کند؛ به این صورت که حرکت خود را از آرامگاه بوعلی‌سینا آغاز کند، از مسیر پیاده‌راه به میدان امام برسد، بازارهای سنتی همدان را ببیند، سپس به سمت تپه هگمتانه حرکت کند و از آنجا وارد بلوار علویان و گذر فرهنگی شود و در نهایت به میدان باباطاهر برسد.

عضو شورای شهر همدان این مسیر را یک «رینگ کامل گردشگری» توصیف کرد و گفت: گردشگر در طول این مسیر می‌تواند همزمان با بافت بومی شهر، بازار سنتی و مدرن، مردم همدان و تاریخ غنی این کهن‌شهر آشنا شود.

شهابی‌نیا افزود: مزیت دیگر این مسیر، حذف تردد خودرو و ایجاد فضایی آرام برای گردشگران است؛ فضایی که در آن خبری از سر و صدای خودرو و مشکلات ناشی از عبور و مرور وسایل نقلیه نیست.

وی گفت: چند امامزاده و اثر تاریخی شاخص نیز در امتداد همین مسیر قرار گرفته‌اند و مجموع این ظرفیت‌ها می‌تواند تجربه متفاوتی از حضور در همدان برای گردشگران ایجاد کند.

ترافیک همدان؛ مسئله «گره کور» نیست

عضو شورای شهر همدان در ادامه درباره ترافیک شهری و انتقاد برخی شهروندان از تداوم گره‌های ترافیکی اظهار کرد: بخشی از مشکلات این حوزه تنها با اقدامات شهرداری قابل حل نیست و نیاز به هم‌افزایی و هماهنگی دستگاه‌های مختلف دارد.

شهابی‌نیا گفت: یکی از مشکلات موجود این است که میان تعداد خودروهایی که وارد چرخه تردد شهر می‌شوند و خودروهایی که از طریق اسقاط یا روش‌های دیگر از چرخه خارج می‌شوند، تناسبی وجود ندارد.

وی افزود: هر روز تعداد زیادی خودروی جدید وارد معابر می‌شود، اما به همان نسبت خودروهای قدیمی یا مازاد از شبکه تردد خارج نمی‌شوند و این مسئله به‌مرور بار ترافیکی معابر را افزایش می‌دهد.

عضو شورای شهر همدان ساختار شهر را نیز یکی دیگر از عوامل مؤثر دانست و گفت: همدان ساختاری شعاعی و مرکزگرا دارد و همین ویژگی باعث می‌شود حجم زیادی از سفرهای شهری به هسته مرکزی هدایت شود و تراکم ترافیکی در مرکز شهر افزایش پیدا کند.

وی در عین حال تأکید کرد که شهرداری طی این دوره اقدامات مختلفی برای کاهش این مشکلات و روان‌سازی ترافیک انجام داده است.

شهابی‌نیا یکی از این اقدامات را توسعه نظارت هوشمند و استفاده از دوربین‌ها دانست و گفت: با همکاری شورای هماهنگی ترافیک استان، محدوده ترافیکی زوج و فرد در هسته مرکزی شهر به سامانه ثبت تخلف دوربینی و پایش تصویری مجهز شد.

وی افزود: این اقدام باعث شده بخشی از کنترل تردد در محدوده مرکزی به‌صورت هوشمند انجام شود و نظارت بر تخلفات نیز از روش‌های سنتی فاصله بگیرد.

عضو شورای شهر همدان همچنین از فعال‌شدن پروژه‌های مربوط به پارکینگ‌های مکانیزه و عمومی خبر داد و اظهار کرد: براساس مطالعات علمی ترافیکی که در سال ۱۴۰۰ انجام شد، در همدان اساساً با «گره کور ترافیکی لاینحل» روبه‌رو نیستیم.

شهابی‌نیا گفت: نتیجه این مطالعات نشان داد مسئله مهم‌تر، بی‌نظمی ترافیکی، توقف‌های دوبله و پارک‌های نامنظم در معابر اصلی شهر است.

وی افزود: ایجاد و توسعه پارکینگ‌ها توانسته بخشی از این مشکل را کاهش دهد؛ چراکه وقتی خودروها فضای مشخصی برای توقف داشته باشند، اشغال معبر و ایجاد اختلال در جریان ترافیک کمتر می‌شود.

عضو شورای شهر همدان در ادامه به هوشمندسازی تقاطع‌ها و چراغ‌های راهنمایی اشاره کرد و گفت: چراغ‌های برخی تقاطع‌های اصلی به سیستم هوشمند مجهز شده‌اند تا زمان چراغ سبز به‌صورت خودکار و متناسب با بار ترافیکی هر مسیر تنظیم شود.

وی توضیح داد: هدف این است که در ساعاتی که یک محور بار ترافیکی بیشتری دارد، سیستم بتواند با افزایش یا کاهش زمان چراغ سبز، تخلیه ترافیک را سریع‌تر انجام دهد و حرکت خودروها روان‌تر شود.

شهابی‌نیا در عین حال تصریح کرد: بخشی از مشکلات ترافیکی خارج از حیطه مستقیم مدیریت شهری شکل گرفته است.

وی از مدارسی نام برد که بدون پیوست ترافیکی مناسب در حاشیه بلوارها و خیابان‌های اصلی تأسیس شده‌اند و گفت چنین مراکزی در ساعات آغاز و پایان فعالیت خود می‌توانند حجم قابل توجهی از ترافیک را در یک نقطه تولید کنند.

عضو شورای شهر همدان افزود: برخی مجتمع‌های تجاری نیز در گذشته مجوز گرفته‌اند، اما خود به کانون‌های تولید ترافیک تبدیل شده‌اند و حل مشکلات این نقاط نیازمند همکاری دستگاه‌های مختلف و تصمیم‌گیری مشترک است.

تعیین تکلیف پروژه‌های نیمه‌تمام در اولویت شورا

شهابی‌نیا در بخش دیگری از این گفت‌وگو درباره پروژه‌هایی که درگیر فرایندهای طولانی اداری و کمیسیون ماده ۵ شده‌اند، گفت: سیاست‌گذاری شورای شهر در ابتدای این دوره بر تعیین تکلیف و اتمام پروژه‌های نیمه‌تمام قرار گرفت.

وی افزود: همدان پروژه‌هایی داشت که از دوره‌های گذشته بلاتکلیف باقی مانده بودند و نخستین اولویت مدیریت شهری این بود که به جای آغاز تعداد زیادی پروژه جدید، طرح‌های باقی‌مانده را تکمیل کند.

عضو شورای شهر همدان اظهار کرد: در همین دوره چند کلان‌پروژه مهم شهری شامل پل‌ها، تقاطع‌های غیرهمسطح و پروژه‌های مربوط به ساماندهی بازار که بعضاً سال‌ها متوقف مانده بودند، تکمیل و به بهره‌برداری رسیدند.

شهابی‌نیا هدف از تکمیل این پروژه‌ها را کاهش مشکلات انباشته‌شده شهر و بازکردن برخی گره‌های ترافیکی عنوان کرد.

وی درباره پروژه‌هایی که نیازمند مصوبات کمیسیون ماده ۵ یا شورای هماهنگی ترافیک هستند نیز گفت: پیگیری‌های مستمری انجام شده تا پروژه‌ها در فرایند بروکراسی اداری متوقف نمانند.

عضو شورای شهر همدان افزود: بخشی از این پیگیری‌ها مربوط به اجرای زیرساخت‌های هوشمندسازی تقاطع‌ها و بخشی دیگر مربوط به اصلاح هندسی معابر بوده و تلاش شده فرایند اخذ مصوبات مورد نیاز با سرعت بیشتری انجام شود.

تمرکز اعتبارات بر محلات کم‌برخوردار

شهابی‌نیا در ادامه با اشاره به وضعیت محلات کمتر برخوردار همدان گفت: شرایط این شهر با برخی دیگر از کلان‌شهرها متفاوت است و محلات حاشیه‌ای و به‌ویژه مناطق شمالی شهر نیازمند توجه بیشتری در حوزه زیرساخت هستند.

وی افزود: رویکرد شورای شهر این بوده که سهم قابل توجهی از اعتبارات عمرانی به محلات هدف و کم‌برخوردار اختصاص پیدا کند.

عضو شورای شهر همدان گفت: این اعتبارات در حوزه‌هایی مانند جدول‌گذاری، پیاده‌روسازی، آسفالت‌ریزی و دیگر نیازهای زیرساختی این محلات هزینه می‌شود.

شهابی‌نیا تأکید کرد: هدف اصلی این سیاست، کاهش فاصله میان مناطق مختلف شهر و رساندن شکاف خدماتی میان محلات برخوردار و کم‌برخوردار به حداقل ممکن است.

وی گفت: توسعه متوازن شهر زمانی اتفاق می‌افتد که خدمات شهری صرفاً در مناطق مرکزی یا برخوردار متمرکز نشود و ساکنان مناطق شمالی و حاشیه‌ای نیز آثار بودجه عمرانی شهر را در محیط زندگی خود مشاهده کنند.

همدان برای نخستین‌بار صاحب برنامه پنج‌ساله شد

عضو شورای شهر همدان در بخش پایانی این گفت‌وگو از تدوین اسناد بلندمدت توسعه شهری خبر داد و گفت: در این دوره مدیریت شهری، برای نخستین‌بار «سند چشم‌انداز ۲۰ ساله» و «برنامه عملیاتی پنج‌ساله» شهرداری و شهر همدان تدوین شده است.

شهابی‌نیا افزود: در دوره‌های گذشته بسیاری از اقدامات به شکل مقطعی انجام می‌شد و شهر فاقد یک نقشه راه منسجم و بلندمدت برای ارزیابی عملکرد و تعیین اولویت‌های توسعه‌ای بود.

وی با اشاره به تجربه قبلی تدوین چنین برنامه‌ای گفت: در سال ۱۳۹۸ نیز یک شرکت مشاور برای این کار وارد شده بود، اما طرح در همان مرحله نیمه‌تمام باقی ماند و به نتیجه نرسید.

عضو شورای شهر همدان اظهار کرد: در این دوره تصمیم گرفتیم کار را به ظرفیت علمی دانشگاه‌های استان بسپاریم و در همین راستا با دانشگاه بوعلی‌سینای همدان قرارداد منعقد شد.

شهابی‌نیا گفت: دانشگاه بوعلی‌سینا بر مبنای مطالعات علمی، سند چشم‌انداز و برنامه پنج‌ساله شهر را تدوین کرده و برای آن شاخص‌های مشخص و کمّی در نظر گرفته شده است.

وی افزود: هدف این بوده که برنامه توسعه شهر از حالت کلی و شعاری خارج شود و شاخص‌هایی وجود داشته باشد که براساس آنها بتوان میزان پیشرفت یا عقب‌ماندگی در هر حوزه را ارزیابی کرد.

عضو شورای شهر همدان تأکید کرد: این سند قرار است مبنای ریل‌گذاری دقیق توسعه شهر باشد تا پروژه‌ها و تصمیم‌های مدیریت شهری براساس یک برنامه مشخص و قابل سنجش پیش بروند، نه براساس اقدامات مقطعی و پراکنده.

شهابی‌نیا گفت: وجود شاخص‌های کمّی در برنامه پنج‌ساله این امکان را فراهم می‌کند که شهروندان نیز در پایان دوره بتوانند عملکرد شورای شهر و شهرداری را براساس میزان تحقق اهداف مشخص ارزیابی کنند و روشن باشد که چه میزان از برنامه‌های تدوین‌شده در عمل اجرایی شده است.