۴۰ درصد بیکارها مدرک دانشگاهی دارند؛ رؤیایی که برای یک نسل فرو ریخت
به گزارش آذربایجان آنلاین، شبکه ۱۲ اسرائیل گزارش داد ارتش این رژیم در پی افزایش احتمال ازسرگیری درگیری نظامی با ایران، در وضعیت آمادهباش کامل قرار گرفته است. بر اساس این گزارش، نیروی هوایی اسرائیل خود را برای سناریویی آماده میکند که در آن دونالد ترامپ طی روزهای آینده دستور حمله جدید علیه ایران را صادر کند. این رسانه همچنین اعلام کرده تلآویو و واشنگتن پس از دور اخیر درگیریها، ارزیابی مشترکی درباره وضعیت نیروی هوایی انجام دادهاند و اقدامات لازم برای حفظ برتری هوایی در صورت آغاز حمله جدید در دستور کار قرار گرفته است.
اهمیت این گزارش فقط در اعلام آمادهباش نظامی نیست. مسئله اصلی آن است که اسرائیل اکنون بحران ایران را در نقطهای حساس میبیند؛ نقطهای که ممکن است یا به حمله تازه آمریکا منجر شود یا به توافقی موقت که از نگاه تلآویو، برای ایران فرصت تنفس سیاسی و اقتصادی ایجاد میکند. همین دوگانه، رفتار امنیتی اسرائیل را بهشدت عصبی و تهاجمی کرده است.
بر پایه گزارشهای منتشرشده، مقامهای اسرائیلی معتقدند مذاکرات واشنگتن و تهران به احتمال زیاد به توافق نهایی مطلوب تلآویو منجر نخواهد شد. از نگاه اسرائیل، هر توافقی که توان غنیسازی ایران را بهطور کامل از میان نبرد، حتی اگر در کوتاهمدت تنش را کاهش دهد، در بلندمدت به سود جمهوری اسلامی تمام خواهد شد. بنیامین نتانیاهو پیشتر گفته بود هر توافق احتمالی با ایران نباید صرفاً غنیسازی را متوقف کند، بلکه باید زیرساخت هستهای ایران را کاملاً برچیند و مواد غنیشده نیز از ایران خارج شود.
این موضع نشان میدهد خواسته اسرائیل از توافق احتمالی، بسیار فراتر از کنترل یا محدودسازی برنامه هستهای ایران است. تلآویو در عمل بهدنبال توافقی است که ظرفیت راهبردی ایران را از اساس کاهش دهد؛ خواستهای که نه با خطوط قرمز تهران سازگار است و نه لزوماً با محاسبات فعلی واشنگتن همخوانی کامل دارد.
در همین نقطه، شکاف میان آمریکا و اسرائیل آشکار میشود. گزارش آکسیوس نشان داد ترامپ در تماس اخیر خود با نتانیاهو از تلاش میانجیها برای تدوین سندی تازه سخن گفته که میتواند به پایان رسمی جنگ و آغاز یک دوره سیروزه مذاکره درباره برنامه هستهای ایران و بازگشایی تنگه هرمز منجر شود. به نوشته آکسیوس، این تماس دشوار بوده و یکی از منابع گفته نتانیاهو پس از گفتوگو با ترامپ بهشدت عصبانی شده است.
از منظر کارشناسی، علت عصبانیت تلآویو روشن است. اسرائیل نگران است دولت ترامپ برای مهار هزینههای جنگ و آرام کردن بازار انرژی، به توافقی مرحلهای رضایت دهد؛ توافقی که شاید جنگ را متوقف کند، اما پروندههایی مانند توان موشکی، نفوذ منطقهای و زیرساخت هستهای ایران را به مراحل بعدی موکول کند. چنین توافقی از نگاه اسرائیل، شکست راهبرد فشار حداکثری خواهد بود.
در مقابل، آمریکا با محاسبهای متفاوت روبهروست. ترامپ همزمان که از گزینه نظامی سخن میگوید، میداند جنگ گسترده با ایران الزاماً کوتاه، ارزان و قابل کنترل نخواهد بود. در روزهای اخیر گزارشهایی منتشر شده که نشان میدهد رئیسجمهور آمریکا از روند مذاکرات ناامیدتر شده و گزینه حمله را جدیتر بررسی میکند، اما هنوز تصمیم نهایی اعلام نشده است. تایمز آو اسرائیل نیز به نقل از گزارشهای آمریکایی نوشته ترامپ بهدلیل ناامیدی فزاینده از مذاکرات، حملات تازه علیه ایران را بهطور جدی بررسی میکند.
با این حال، فضای سیاسی داخل آمریکا نیز برای ورود به جنگی تازه کاملاً هموار نیست. بخشی از کنگره تلاش کرده اختیارات جنگی ترامپ را محدود کند و رسانههای آمریکایی بارها هشدار دادهاند که جنگ با ایران میتواند فراتر از برآوردهای اولیه گسترش یابد. به همین دلیل، کاخ سفید اکنون میان دو فشار متضاد قرار دارد؛ فشار اسرائیل برای حمله و فشار سیاسی ـ اقتصادی داخلی برای جلوگیری از جنگ فرسایشی.
در همین چارچوب، اظهارات ترامپ درباره اینکه ایران و آمریکا میان «بازگشت به جنگ» و «رسیدن به توافق» در نقطه مرزی قرار دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند. این جمله نشان میدهد واشنگتن هنوز میان دو مسیر نهایی تصمیم نگرفته است و همین بلاتکلیفی، نگرانی تلآویو را افزایش داده است.
از سوی دیگر، آمادهباش اسرائیل را باید بخشی از جنگ روانی نیز دانست. تلآویو با برجسته کردن احتمال حمله قریبالوقوع، تلاش میکند هم بر تهران فشار وارد کند و هم بر تصمیمگیری واشنگتن اثر بگذارد. پیام اسرائیل روشن است: اگر آمریکا توافقی محدود با ایران امضا کند، تلآویو آن را ناکافی میداند و همچنان گزینه نظامی را زنده نگه خواهد داشت.
اما این سیاست برای اسرائیل بدون هزینه نیست. هرگونه حمله تازه علیه ایران میتواند منطقه را وارد مرحلهای بسیار خطرناک کند. تنگه هرمز همچنان یکی از حساسترین نقاط اقتصاد جهانی است و طبق دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، حدود یکپنجم نفت مصرفی جهان از این مسیر عبور میکند. بنابراین هرگونه درگیری تازه، فقط مسئله ایران و اسرائیل نخواهد بود، بلکه میتواند بازار انرژی، تجارت دریایی و امنیت اقتصادی جهان را تحت فشار قرار دهد.
از منظر ایران، فشار اسرائیل برای جلوگیری از توافق نشان میدهد تلآویو از تثبیت جایگاه جمهوری اسلامی در معادلات منطقهای نگران است. ایران در ماههای اخیر تلاش کرده نشان دهد حتی زیر فشار سنگین نظامی و اقتصادی، حاضر نیست از حقوق هستهای و موقعیت راهبردی خود عقبنشینی کند. به همین دلیل، هر توافقی که بدون حذف کامل توان هستهای ایران شکل بگیرد، از نگاه اسرائیل به معنای ناکامی در تحقق هدف اصلی جنگ خواهد بود.
آمادهباش کامل ارتش اسرائیل بیش از آنکه فقط نشانه نزدیک بودن جنگ باشد، نشانه ترس تلآویو از تغییر مسیر واشنگتن است. اسرائیل میخواهد بحران ایران با فشار نظامی حل شود، اما آمریکا ناچار است هزینههای جنگ، بحران انرژی، مخالفتهای داخلی و نقش میانجیها را نیز در محاسبات خود لحاظ کند. در چنین وضعیتی، تلآویو با بالا بردن سطح هشدار نظامی و سیاسی، تلاش میکند ترامپ را از توافق مرحلهای با تهران دور کند؛ اما واقعیت این است که هرچه فشار اسرائیل برای جنگ بیشتر شود، خطر ورود منطقه به بحرانی فراگیرتر و پرهزینهتر نیز افزایش خواهد یافت.
دیدگاهتان را بنویسید