بهره‌وری؛ کلید توسعه پایدار فناوری هسته‌ای ایران

تهران – آذربایجان‌آنلاین – محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، در دهمین نشست کمیته بهره‌وری این سازمان که با حضور رئیس سازمان ملی بهره‌وری برگزار شد، بر نقش محوری بهره‌وری به‌عنوان یکی از شاخص‌های کلیدی و استراتژیک در توسعه صنعت هسته‌ای تأکید کرد. وی اعلام کرد که از سال جاری، رویکردی نوین در تخصیص بودجه و حسابرسی عملیاتی در این سازمان آغاز شده است تا بهره‌وری به‌صورت دقیق و قابل‌اندازه‌گیری در تمامی فعالیت‌های صنعت هسته‌ای نهادینه شود.

توسعه برنامه‌محور بر اساس سند جامع راهبردی

اسلامی با اشاره به رونمایی از سند جامع راهبردی سازمان انرژی اتمی در ۲۰ فروردین ۱۴۰۱، خاطرنشان کرد: «از زمان تدوین این سند، حرکت توسعه‌ای صنعت هسته‌ای با برنامه‌ریزی دقیق و اهداف کمی و کیفی قابل‌اندازه‌گیری آغاز شد. در سال ۱۴۰۳، شاهد گسترش فعالیت‌ها در حوزه‌های مختلف فناوری هسته‌ای بودیم و بهره‌وری به‌عنوان یک اولویت اصلی در تمامی این فعالیت‌ها مورد توجه قرار گرفته است.»

وی افزود: «در سال ۱۴۰۱، برخی شرکت‌های زیرمجموعه سازمان با زیاندهی مواجه بودند، اما با تلاش‌های صورت‌گرفته، موفق شدیم از این مرحله عبور کرده و بهره‌وری را به‌صورت ملموس در سازمان نهادینه کنیم. برخی واحدهای پژوهشی سازمان نیز در حال تبدیل به واحدهای صنعتی هستند که این تحول نیازمند تغییر در ساختار نیروی انسانی و تدوین الزامات جدید است.»

فناوری هسته‌ای؛ پیشران توسعه علمی

رئیس سازمان انرژی اتمی با تأکید بر اهمیت فناوری هسته‌ای به‌عنوان یک فناوری پیشران، اظهار داشت: «فناوری هسته‌ای اثرات گسترده‌ای در تمامی بخش‌های علمی و صنعتی دارد و کلید پیشرفت توسعه علمی کشور است. در سند جامع راهبردی سازمان، به تمامی جنبه‌های این فناوری توجه شده و برنامه‌ریزی‌های لازم برای بهره‌برداری حداکثری از آن انجام شده است.»

تولید برق هسته‌ای

اسلامی به موضوع تولید برق هسته‌ای اشاره کرد و گفت: «مقام معظم رهبری از حدود ۲۰ سال پیش بر تولید ۲۰ هزار مگاوات برق هسته‌ای تأکید داشتند. نیروگاه اتمی بوشهر در ۱۰ سال گذشته، ۷۲ میلیارد کیلووات ساعت برق تولید کرده و معادل ۱۱۰ میلیون بشکه نفت صرفه‌جویی به همراه داشته است، در حالی که هزینه ساخت آن تنها حدود یک میلیارد یورو بوده است.»

وی افزود: «اجرای طرح تولید ۲۰ هزار مگاوات برق هسته‌ای آغاز شده و شرکت‌های مجری این پروژه عظیم تشکیل شده‌اند تا با حمایت دولت، این هدف راهبردی محقق شود.»

پرتودهی محصولات کشاورزی

اسلامی با اشاره به ظرفیت‌سازی ۵۰۰ هزار تنی در حوزه پرتودهی محصولات کشاورزی، اظهار کرد: «سالانه حدود ۳۰ درصد از محصولات کشاورزی کشور به ضایعات تبدیل می‌شود. فناوری پرتودهی نه‌تنها این ضایعات را کاهش می‌دهد، بلکه از مرجوع شدن محصولات صادراتی جلوگیری کرده و تأثیر مستقیمی بر اقتصاد خانوارها دارد.»

تعهد جهانی به کاهش کربن

رئیس سازمان انرژی اتمی با اشاره به اجلاس‌های اقلیمی کاپ ۲۸ و ۲۹، اظهار داشت: «در این اجلاس‌ها، بر ضرورت تشکیل بانک کربن و تعهد کشورها به سپرده‌گذاری کربن به‌عنوان یک مسئولیت جهانی تأکید شد. تولید برق هسته‌ای یکی از راه‌های مؤثر برای کاهش انتشار کربن و تحقق این تعهدات است.»

رویکرد نوین در بودجه‌ریزی و حسابرسی

اسلامی در پایان این نشست از آغاز رویکرد نوین بودجه‌ریزی و حسابرسی عملیاتی در سال ۱۴۰۳ خبر داد و گفت: «این رویکرد به ما امکان می‌دهد تا بهره‌وری را به‌صورت دقیق در صنعت هسته‌ای اندازه‌گیری و نهادینه کنیم. هدف ما این است که تمامی فعالیت‌های سازمان با حداکثر کارایی و اثربخشی انجام شود.»

اقدامات کمیته بهره‌وری

نعمت‌الله ترکی، معاون توسعه مدیریت و منابع سازمان انرژی اتمی ایران، نیز در این نشست اظهار داشت: «چهار مؤلفه اصلی بهره‌وری شامل کیفیت، کارایی، اثربخشی و کاهش هزینه‌هاست. بر اساس ماده ۱۱ قانون برنامه هفتم توسعه، ما موظف به تقویت این مؤلفه‌ها هستیم. از سال ۱۴۰۱، کمیته‌های بهره‌وری در سازمان تشکیل شده و دستورالعمل‌های مربوطه به‌طور رسمی ابلاغ شده است.»

وی افزود: «در این راستا، مأموریت‌ها، اهداف و وظایف سازمان و شرکت‌های تابعه شناسایی شده و برنامه‌های عملیاتی اولویت‌دار تدوین شده است. همچنین، بانک اطلاعاتی نهاده‌ها و ستانده‌ها ایجاد شده و نظام‌نامه بهره‌وری سازمان به تمامی واحدها ابلاغ شده است.»

ترکی در پایان خاطرنشان کرد: «شیوه‌نامه سنجش بهره‌وری و صدور کارنامه بهره‌وری از سال ۱۴۰۱ از دیگر اقدامات این کمیته بوده که به توانمندسازی سازمان در این حوزه کمک کرده است.»