شنبه / ۲۵ مهر / ۱۴۰۵ Saturday / 17 October / 2026
×
از سفره‌های کوچک تا اضطراب‌های بزرگ؛ سلامت روان ایرانیان چگونه است؟
یادداشت هساره سلامی به مناسبت ۱۰ اکتبر، روز جهانی سلامت روان

از سفره‌های کوچک تا اضطراب‌های بزرگ؛ سلامت روان ایرانیان چگونه است؟

تهران- آذربایجان آنلاین- اعلام ناگهانی دونالد ترامپ درباره توقف موقت عملیات پروژه آزادی در حالی که از پیشرفت بزرگ در مسیر توافق با ایران سخن می‌گوید بار دیگر نقش ژئوپلیتیک تنگه هرمز را در معادلات جهانی برجسته کرد و باعث افت قیمت نفت شد.
تعلیق پروژه آزادی؛ عقب‌نشینی یا سیگنال جدی برای توافق؟

به گزارش آذربایجان آنلاین، در تازه‌ترین موضع‌گیری، ترامپ با لحنی دوپهلو از یک سو بر موفقیت نظامی فوق‌العاده تأکید کرده و از سوی دیگر از تعلیق عملیات خبر داده است: با توجه به درخواست پاکستان و سایر کشورها، موفقیت نظامی عظیمی که در طول کارزار علیه کشور ایران به دست آوردیم و همچنین پیشرفت بزرگی که به سمت یک توافق کامل و نهایی با نمایندگان ایران حاصل شده است، به توافق متقابل رسیده‌ایم که در حالی که محاصره به قوت خود باقی خواهد ماند، پروژه آزادی (حرکت کشتی‌ها از طریق تنگه هرمز) برای مدت کوتاهی متوقف شود تا ببینیم آیا توافق می‌تواند نهایی و امضا شود یا خیر.

این اظهارات، بیش از آنکه نشانه‌ای از برتری میدانی باشد، به‌عنوان یک عقب‌نشینی تاکتیکی در چارچوب فشار-مذاکره تفسیر می‌شود. به‌ویژه آنکه همزمان سیگنال‌هایی از مسیرهای دیپلماتیک نیز مخابره شده که از نزدیک شدن طرفین به نوعی توافق(احتمالاً نسخه‌ای تعدیل‌شده از پیشنهادهای پیشین ایران)حکایت دارد.

از منظر فنی و امنیتی، بسیاری از کارشناسان معتقدند عملیات بازگشایی بدون توافق سیاسی، عملاً امکان‌پذیر نیست. تنگه هرمز به دلیل ویژگی‌های جغرافیایی و آسیب‌پذیری بالا، حتی با ابزارهای نامتقارن نیز قابل اختلال است. در چنین شرایطی، ریسک عبور کشتی‌های تجاری که هر کدام محموله‌هایی با ارزش میلیاردی دارند به‌شدت افزایش می‌یابد.

شرکت‌های کشتیرانی و بیمه، در چنین محیطی حاضر به پذیرش ریسک نیستند؛ حتی اگر ناوهای نظامی در منطقه مستقر باشند. همین مسئله نشان می‌دهد که امنیت پایدار در هرمز نه از مسیر نظامی، بلکه از مسیر توافق سیاسی عبور می‌کند.

اظهارات ترامپ با واکنش‌های قابل توجهی روبه‌رو شد. رابرت مالی، مذاکره‌کننده ارشد سابق آمریکا، با لحنی کنایه‌آمیز نوشت:دارم عقب‌نشینی می‌کنم چون شدیداً دارم برنده می‌شوم. اما اگر برای کاهش تنش و تلاش جدی برای مذاکره بر سر یک توافق لازم است، چرا که نه.

در سوی دیگر، مقام‌های ایرانی نیز واکنش داشتند. امیری‌مقدم، سفیر ایران در پاکستان، نوشت: کسی که اشتباه ثابت شده را تکرار کند، قطعاً پشیمان خواهد شد.

بازار انرژی اما سریع‌تر از سیاست واکنش نشان داد. در پی این تحولات، قیمت نفت آمریکا حدود ۲.۵ درصد کاهش یافت و به ۱۰۸ دلار رسید. این افت را می‌توان ناشی از کاهش ریسک در سیاست جغرافیایی کوتاه‌مدت و افزایش امید به ثبات نسبی در مسیر صادرات انرژی دانست.

با این حال، این کاهش می‌تواند موقتی باشد. اگر توافقی شکل نگیرد یا تنش‌ها دوباره اوج بگیرد، قیمت‌ها به سرعت بازمی‌گردند. از سوی دیگر، برخی بر این باورند که حتی طرح موضوع توافق نیز می‌تواند به‌عنوان ابزاری برای مدیریت انتظارات بازار و کنترل قیمت‌ها مورد استفاده قرار گیرد.

تعلیق پروژه آزادی هرمز بیش از آنکه یک تصمیم نظامی باشد، یک مانور سیاسی-اقتصادی به نظر می‌رسد؛ مانوری که هدف آن همزمان ارسال سیگنال به بازار، افکار عمومی و طرف مقابل در مذاکرات است.

در شرایطی که تنگه هرمز عملاً بدون توافق قابل مدیریت پایدار نیست، به نظر می‌رسد همه مسیرها بار دیگر به میز مذاکره ختم می‌شوند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *