بازگشت باشکوه مارال به ارسباران؛ پایان ۳۰ سال انتظار برای احیای گوزن ایرانی

به گزارش آذربایجان آنلاین، پروژه احیای مارال ارسباران که از سال ۱۳۷۴ با تنها پنج رأس مارال آغاز شد، اکنون پس از گذشت ۳۰ سال به مرحله رهاسازی رسیده است. جمعیت این گونه در طول اجرای سه فاز پروژه به ۶۰ رأس افزایش یافته که ۵۰ رأس آن برای بازگشت به طبیعت آماده شده‌اند و ۱۰ رأس نیز به‌عنوان گله پشتیبان حفظ خواهند شد.

مدیرکل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی با اشاره به پایان یافتن آخرین مرحله اجرایی این طرح گفت رهاسازی مارال‌ها طی حدود یک ماه آینده انجام خواهد شد و پروژه وارد حساس‌ترین مرحله خود می‌شود.

محمدحسین حسن‌زاده با بیان اینکه پروژه احیای مارال یکی از قدیمی‌ترین برنامه‌های حفاظتی کشور است، افزود طی سه دهه گذشته با مدیریت علمی جمعیت، تقویت تنوع ژنتیکی، ورود افراد جدید، مدیریت جفت‌گیری و ایجاد جمعیتی پایدار، شرایط برای بازگشت این گونه به زیستگاه تاریخی خود فراهم شده است.

رئیس اداره حفاظت از حیات وحش اداره کل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی نیز با تشریح مراحل اجرای طرح اظهار کرد پس از تثبیت جمعیت، مارال‌ها وارد مرحله «بازوحشی‌سازی» شدند و در محدوده طبیعی ۱۸۰ هکتاری آینالو، در شرایطی نزدیک به زیستگاه واقعی و در کنار گونه‌هایی مانند خرس قهوه‌ای، گرگ و سیاه‌گوش زندگی کردند تا رفتارهای طبیعی و توان بقا در طبیعت را بازیابند.

هادی مردمی افزود ارزیابی‌های کارشناسی نشان می‌دهد مارال‌ها از نظر وضعیت جسمانی، رفتاری و ساختار جمعیتی در شرایط مطلوب برای رهاسازی قرار دارند و ادامه نگهداری آنها در محدوده فنس‌کشی شده دیگر توجیه حفاظتی ندارد.

وی تأکید کرد رهاسازی پایان پروژه نیست، بلکه آغاز مرحله‌ای حساس‌تر است؛ زیرا موفقیت طرح تنها با حفاظت مستمر، پایش علمی، استفاده از گردنبندهای ردیاب، دوربین‌های تله‌ای و مشارکت فعال جوامع محلی، محیط‌بانان، دانشگاه‌ها و تشکل‌های مردمی تضمین خواهد شد.

هدف نهایی این طرح، ایجاد جمعیتی خودپایدار، دارای توان تولیدمثل و سازگار با زیستگاه تاریخی ارسباران است؛ دستاوردی که می‌تواند الگویی موفق برای احیای سایر گونه‌های شاخص حیات‌وحش ایران باشد.