بازگشت فشار نفتی آمریکا؛ تفاهم اسلام‌آباد وارد مرحله بحرانی شد

به گزارش آذربایجان آنلاین، بر اساس اعلام دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا (OFAC)، مجوز عمومی صادرشده در ۲۱ ژوئن که فروش نفت و محصولات پتروشیمی ایران را تا پایان مهلت مذاکرات ۶۰ روزه مجاز می‌دانست، لغو شده و از هفتم ژوئیه هیچ معامله یا بارگیری جدیدی برای نفت و محصولات ایرانی مجاز نخواهد بود. همچنین به شرکت‌ها ۱۰ روز فرصت داده شده تا معاملات پیشین خود را خاتمه دهند.
هم‌زمان، یک مقام آمریکایی در گفت‌وگو با رویترز مدعی شد اقدامات ایران در تنگه هرمز «کاملاً غیرقابل قبول» بوده و تأکید کرد این اقدامات «با پیامدهایی همراه خواهد بود.» این نخستین موضع رسمی واشنگتن است که لغو معافیت تحریمی را به تحولات اخیر تنگه هرمز مرتبط می‌کند.
در مقابل، کاظم غریب‌آبادی، معاون وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اقدام آمریکا در لغو تعلیق تحریم فروش نفت ایران، مصداق نقض فاحش بند ۱۰ یادداشت تفاهم اسلام‌آباد است.»
این موضع‌گیری‌ها نشان می‌دهد اختلاف دو طرف دیگر صرفاً بر سر اجرای تحریم‌ها نیست، بلکه به نحوه اجرای تفاهمی بازمی‌گردد که قرار بود زمینه را برای آغاز مذاکرات فراهم کند. اگر کاهش محدودیت‌های فروش نفت یکی از مشوق‌های اصلی این تفاهم بوده باشد، لغو آن می‌تواند بخشی از پایه‌های اعتماد میان دو طرف را از بین ببرد.
از منظر سیاسی، اقدام واشنگتن این پیام را مخابره می‌کند که آمریکا همچنان از ابزار تحریم برای پاسخ به تحولات امنیتی منطقه استفاده می‌کند، حتی اگر این اقدام بر روند دیپلماسی اثر منفی بگذارد. در مقابل، تهران نیز با استناد به نقض تفاهم، احتمالاً انگیزه کمتری برای ورود به مذاکرات خواهد داشت.
این تصمیم تنها پیامد سیاسی نداشت. بازار جهانی انرژی نیز بلافاصله واکنش نشان داد و قیمت نفت برنت از مرز ۷۵ دلار در هر بشکه عبور کرد. معامله‌گران معتقدند حذف دوباره بخشی از ظرفیت صادرات نفت ایران، در کنار تداوم تنش‌ها در خلیج فارس، می‌تواند تعادل عرضه و تقاضای جهانی را تحت تأثیر قرار دهد.
در چنین شرایطی، تفاهم اسلام‌آباد بیش از هر زمان دیگری در وضعیت شکننده قرار گرفته است. توافقی که قرار بود آغازگر مسیر کاهش تنش باشد، اکنون با اختلاف بر سر اجرای تعهدات روبه‌رو شده و ادامه آن به تصمیم‌های سیاسی روزهای آینده بستگی دارد.
در نهایت، اگر دو طرف نتوانند درباره اجرای بندهای تفاهم به درک مشترکی برسند، لغو معافیت نفتی ممکن است تنها آغاز دور تازه‌ای از بی‌اعتمادی باشد؛ دوری که نه‌تنها آینده مذاکرات، بلکه ثبات بازار انرژی و امنیت منطقه را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد.