فشار نظامی برای امتیاز سیاسی؛ ترامپ به دنبال توافقی مطابق خواست خود است!

به گزارش آذربایجان آنلاین، در حالی که تحولات نظامی منطقه همچنان ادامه دارد، نگاه بسیاری از ناظران سیاسی به اهداف راهبردی واشنگتن معطوف شده است. اگرچه حملات نظامی و افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه با ادعای تأمین امنیت و بازدارندگی توجیه می‌شود، اما مجموعه تحولات نشان می‌دهد این اقدامات تنها دارای ابعاد نظامی نیست و بخشی از یک راهبرد گسترده‌تر برای افزایش قدرت چانه‌زنی در مذاکرات احتمالی آینده به شمار می‌رود. تجربه سال‌های گذشته نیز نشان داده است که آمریکا بارها از ابزار فشار، تحریم و تهدید نظامی برای تأثیرگذاری بر روند مذاکرات استفاده کرده و تلاش کرده است امتیازات بیشتری در میز گفت‌وگو به دست آورد.
در همین چارچوب، برخی کارشناسان معتقدند هدف اصلی واشنگتن از تداوم فشارها، تغییر محاسبات تصمیم‌گیران ایرانی و افزایش هزینه‌های اقتصادی و روانی است؛ راهبردی که در کنار تحریم‌های گسترده، عملیات رسانه‌ای و فشارهای دیپلماتیک، به دنبال ایجاد شرایطی است که ایران ناچار شود در مذاکرات با انعطاف بیشتری حاضر شود. این رویکرد بر این فرض استوار است که افزایش فشارهای هم‌زمان می‌تواند موقعیت مذاکره‌کننده آمریکایی را تقویت کرده و توافقی نزدیک‌تر به خواسته‌های واشنگتن رقم بزند.
احمد بخشایش، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، در گفت‌وگو با آذربایجان آنلاین با اشاره به اهداف آمریکا از ادامه فشارها اظهار کرد: «اکنون نیز آمریکا تلاش می‌کند با ادامه جنگ فرسایشی، فشار اقتصادی و روانی را بر مردم ایران افزایش دهد تا در نهایت رفتار دولت و نظام را تغییر دهد، اما جمهوری اسلامی ایران نیز برای مقابله با این سناریو برنامه‌ریزی کرده و در صورت هرگونه اقدام علیه زیرساخت‌های کشور، پاسخ متقابل خواهد داد.»
این اظهارات بیانگر آن است که از نگاه برخی مسئولان، واشنگتن تنها به دنبال برتری در میدان نبرد نیست، بلکه تلاش می‌کند از فضای امنیتی ایجادشده به‌عنوان ابزاری برای کسب امتیاز در عرصه دیپلماسی استفاده کند. در چنین شرایطی، هر تحول میدانی می‌تواند مستقیماً بر فضای مذاکرات و میزان مطالبات طرفین اثرگذار باشد و معادلات سیاسی را دستخوش تغییر کند.
در همین ارتباط، اسماعیل کوثری، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، نیز در گفت‌وگو با ایرتانیوز با انتقاد از رویکرد آمریکا و رژیم صهیونیستی گفت: «برخلاف آمریکا و رژیم صهیونیستی که تلاش می‌کنند خواسته‌های خود را با جنگ و فشار نظامی تحمیل کنند، جمهوری اسلامی ایران بر پایه منطق و حمایت ملت‌ها حرکت می‌کند و امیدواریم روزی برسد که مردم منطقه در آرامش و امنیت زندگی کنند.»
بررسی روند تحولات منطقه نیز نشان می‌دهد آمریکا همواره تلاش کرده است میان ابزار نظامی و دیپلماسی پیوند برقرار کند. از نگاه بسیاری از تحلیلگران، واشنگتن در مقاطع مختلف ابتدا با اعمال فشارهای اقتصادی، تحریم‌های گسترده یا نمایش قدرت نظامی، موقعیت خود را در مذاکرات تقویت کرده و سپس وارد گفت‌وگو شده است. به همین دلیل، برخی معتقدند ادامه فشارهای کنونی نیز در همین چارچوب قابل ارزیابی است و هدف نهایی آن، شکل‌دهی به توافقی است که بیشترین منافع را برای آمریکا تأمین کند.
با این حال، پرسش اصلی این است که آیا فشارهای نظامی و اقتصادی می‌تواند به توافقی پایدار منجر شود یا برعکس، موجب پیچیده‌تر شدن روند مذاکرات خواهد شد. تجربه پرونده هسته‌ای ایران در سال‌های گذشته نشان داده است هر زمان فضای گفت‌وگو تحت تأثیر تهدید و فشار قرار گرفته، رسیدن به توافق نیز دشوارتر شده و سطح بی‌اعتمادی میان طرفین افزایش یافته است.
و در انتها، به نظر می‌رسد تحولات امروز منطقه تنها در میدان نبرد خلاصه نمی‌شود و مذاکرات آینده نیز به همان اندازه اهمیت یافته است. از این منظر، حملات نظامی، فشارهای اقتصادی، جنگ روانی و تحرکات دیپلماتیک، اجزای یک راهبرد واحد تلقی می‌شوند که هدف آن افزایش قدرت چانه‌زنی و دستیابی به توافقی مطابق با منافع و مطالبات واشنگتن است؛ راهبردی که موفقیت یا ناکامی آن، به میزان تاب‌آوری طرفین و روند تحولات سیاسی و میدانی در هفته‌ها و ماه‌های آینده بستگی خواهد داشت.